Εντατικοποιεί τους ελέγχους στους καταχρηστικούς όρους των συμβάσεων, αυτά που λέμε «ψιλά γράμματα», η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή.
Μετά την περίπτωση της Τράπεζας Ηπείρου στην οποία επιβλήθηκε πρόστιμο 140.000 ευρώ κατόπιν αυτεπάγγελτης έρευνας από την Ανεξάρτητη Αρχή, στο μικροσκόπιο των ελέγχων έχουν μπει και άλλες περιπτώσεις καταχρηστικών όρων, από μονομερείς αυξήσεις ασφαλίστρων, χωρίς προηγούμενη ενημέρωση, μέχρι κλιμακούμενες χρεώσεις για δάνεια ανάλογα με το ύψος τους.
Αυτοί είναι μερικοί από τους 31 συνολικά καταχρηστικούς όρους στις συμβάσεις που συνάπτουν οι καταναλωτές με τράπεζες, ασφαλιστικές εταιρείς και άλλους προμηθευτές.
Όπως εξηγεί στο Newsit η Δέσποινα Τσαγγάρη, διοικήτρια της Ανεξάρτητης Αρχής Ελέγχου Αγοράς και Προστασίας Καταναλωτή, είναι δύσκολο να στοιχειοθετηθεί καταχρηστικότητα ενός όρου.
Υπενθυμίζει ότι κατόπιν προσφυγών μια σειρά γενικών όρων που έχουν κριθεί καταχρηστικοί έχουν απαγορευτεί όπως όρος που προβλέπει είσπραξη εξόδων χρηματοδότησης, προέγκρισης δανείου ή εξέτασης αιτήματος δανείου, κλιμακούμενων χρεώσεων ανάλογα με το ποσό του δανείου, όρος που προβλέπει την επιβολή προμήθειας ή εξόδων φακέλου κ.ο.κ..
Το ΥΠΑΝ παρεμβαίνει είτε κατόπιν καταγγελίας είτε με αυτεπάγγελτο έλεγχο, όπως συνέβη πρόσφατα στην περίπτωση της Τράπεζας Ηπείρου όπου διαπιστώθηκε χρέωση κλιμακούμενων εξόδων. Η τράπεζα με βάση το ισχύον τιμολόγιό της εμφανίστηκε να εφαρμόζει κλιμακούμενα έξοδα και προμήθειες για τη χορήγηση δανείων, τα οποία εξαρτώνται από το είδος και το ποσό της χρηματοδότησης. Οπότε τιμωρήθηκε με πρόστιμο 140.000 ευρώ. Βέβαια απάντησε στην ανακοίνωση του ΥΠΑΝ ότι ο όρος που κρίθηκε καταχρηστικός εφαρμόστηκε εκ παραδρομής σε ελάχιστο αριθμό στεγαστικών δάνειων που είχαν χορηγηθεί την περίοδο 2008-2012 και έχει καταργηθεί.
Η Δέσποινα Τσαγγάρη τονίζει στο NewsIt ότι είναι στο ραντάρ της Αρχής και άλλες παρόμοιες υποθέσεις. Εκτός από τις τράπεζες ελέγχονται και ασφαλιστικές εταιρείες, σε συνδυασμό με τα ιδιωτικά νοσοκομεία, επιδίωξη που θα επιταχυνθεί με την αύξηση του ανθρώπινου δυναμικού της Αρχής που σήμερα αριθμεί περί τα 85-90 άτομα προσωπικό.
Τι προβλέπει ο νόμος
Οι καταχρηστικοί όροι στις συμβάσεις περιγράφονται στο άρθρο 2 του νόμου 2251/94. Διατυπώνονται γραπτώς στην ελληνική γλώσσα, κατά τρόπο σαφή, συγκεκριμένο και εύληπτο και και είναι ιδίως οι όροι που:
- παρέχουν στον προμηθευτή, χωρίς εύλογη αιτία, υπερβολικά μεγάλη προθεσμία αποδοχής της πρότασης του καταναλωτή για σύναψη σύμβασης
- περιορίζουν τις ανειλημμένες συμβατικές υποχρεώσεις και ευθύνες των προμηθευτών
- προβλέπουν προθεσμία καταγγελίας της σύμβασης υπερβολικά σύντομη για τον καταναλωτή ή υπερβολικά μακρά για τον προμηθευτή
- συνεπάγονται την παράταση ή ανανέωση της σύμβασης για χρονικό διάστημα υπερβολικά μακρό, αν ο καταναλωτής δεν την καταγγείλει σε ορισμένο χρόνο
- επιφυλάσσουν στον προμηθευτή το δικαίωμα μονομερούς τροποποίησης ή λύσης της σύμβασης χωρίς ορισμένο, ειδικό και σπουδαίο λόγο, ο οποίος να αναφέρεται στη σύμβαση
- επιτρέπουν στον προμηθευτή να καταγγείλει σύμβαση αόριστης διάρκειας χωρίς εύλογη προθεσμία
- επιφυλάσσουν στον προμηθευτή το δικαίωμα να κρίνει μονομερώς αν η παροχή του είναι σύμφωνη με τη σύμβαση
- επιφυλάσσουν στον προμηθευτή το απεριόριστο δικαίωμα να ορίζει μονομερώς το χρόνο εκπλήρωσης της παροχής του
- η παροχή δεν είναι υποχρεωτικό να ανταποκρίνεται στις ουσιώδεις, για τον καταναλωτή, προδιαγραφές
- επιτρέπουν στον προμηθευτή να μην εκτελέσει τις υποχρεώσεις του χωρίς σπουδαίο λόγο
- χωρίς σπουδαίο λόγο αφήνουν το τίμημα αόριστο
- περιορίζουν την ευθύνη του προμηθευτή για κρυμμένα ελαττώματα του πράγματος
- αποκλείουν ή περιορίζουν υπέρμετρα την ευθύνη του προμηθευτή
- προβλέπουν τη μετακύληση της ευθύνης του πωλητή ή του εισαγωγέα στον παραγωγό του αγαθού
- περιορίζουν την υποχρέωση του προμηθευτή να τηρεί τις υποχρεώσεις που έχουν αναλάβει οι εντολοδόχοι του
- επιτρέπουν στον προμηθευτή να καταγγέλλει τη σύμβαση κατά την κρίση του
- συνεπάγονται παραίτηση του καταναλωτή από τα δικαιώματά του σε περίπτωση μη εκπλήρωσης ή πλημμελούς εκπλήρωσης της παροχής του προμηθευτή, ακόμη και αν τον προμηθευτή βαρύνει πταίσμα
- εμποδίζουν τον καταναλωτή να υπαναχωρήσει (από τη σύμβαση), όταν η αύξηση του τιμήματος είναι υπερβολική για αυτόν
- αποκλείουν ή περιορίζουν τη νόμιμη ευχέρεια του καταναλωτή να μην εκτελέσει τη σύμβαση
- απαγορεύουν στον καταναλωτή να επισχέσει την καταβολή του τιμήματος, όταν ο προμηθευτής δεν εκπληρώνει τις υποχρεώσεις του
- επιβάλλουν στον καταναλωτή που πιστώθηκε με το τίμημα των αγαθών ή υπηρεσιών να εκδώσει μεταχρονολογημένη επιταγή
- συνεπάγονται παραίτηση του καταναλωτή από τις ενστάσεις του κατά τρίτου που διαδέχεται τον προμηθευτή στη σχέση με τον καταναλωτή
- απαγορεύουν στον καταναλωτή να προτείνει σε συμψηφισμό προς υποχρεώσεις του ομοειδείς απαιτήσεις του κατά του προμηθευτή
- βεβαιώνουν ότι ο καταναλωτής γνωρίζει ορισμένους όρους της σύμβασης ή την κατάσταση των προμηθευόμενων πραγμάτων ή την ποιότητα των υπηρεσιών, ενώ πραγματικά τα αγνοεί
- υποχρεώνουν τον καταναλωτή να προκαταβάλει μεγάλο μέρος του τιμήματος αν και ο προμηθευτής δεν ανέλαβε να εκτελέσει παραγγελία
- αναστρέφουν το βάρος της απόδειξης σε βάρος του καταναλωτή ή περιορίζουν υπέρμετρα τα αποδεικτικά του μέσα
- περιορίζουν υπέρμετρα την προθεσμία στην οποία ο καταναλωτής οφείλει να υποβάλει στον προμηθευτή τα παράπονα και τις αξιώσεις του
- αναθέτουν στον προμηθευτή χωρίς σπουδαίο λόγο την αποκλειστικότητα της συντήρησης και των επισκευών του πράγματος και της προμήθειας των ανταλλακτικών
- επιβάλλουν στον καταναλωτή, σε περίπτωση μη εκπλήρωσης της παροχής του, υπέρμετρη οικονομική επιβάρυνση
- αποκλείουν την υπαγωγή των διαφορών από σύμβαση στο φυσικό τους δικαστή με την πρόβλεψη αποκλειστικής αλλοδαπής δικαιοδοσίας
- προβλέπουν την καταβολή αποζημίωσης στον προμηθευτή, χωρίς αυτός να υποχρεούται να επικαλεστεί και να αποδείξει τη ζημία που υπέστη
Πηγή: www.newsit.gr
