Το μείζον θέμα της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας-Κύπρου του Great Sea Interconnector (GSI) αναδεικνύεται και πάλι λόγω των πρόσφατων εξελίξεων και των πρωτοβουλιών της Τουρκίας.
Να θυμίσουμε ότι η κυβέρνηση Ερντογάν παρουσίασε την περασμένη εβδομάδα νομοσχέδιο με μαξιμαλιστικές θέσεις αναφορικά με τις περιοχές δικαιοδοσίας στο Αιγαίο και την Αν. Μεσόγειο. Αν και η πρωτοβουλία της Τουρκίας θεωρείται απάντηση στα θαλάσσια πάρκα της Ελλάδας, δεν παύει να παγιώνει τις διεκδικήσεις της. Με τον τρόπο αυτό η Άγκυρα θέτει εκ νέου το ζήτημα της υλοποίησης έργων ηλεκτρικής διασύνδεσης όπως ο GSI, αλλά και έρευνας υδρογονανθράκων.
Να σημειώσουμε ότι μετά το αρχικό «στοπ» που έβαλε η Άγκυρα στην Κάσο στις έρευνες του καλωδίου το 2024, ακολούθησαν αρκετές ακόμα οχλήσεις σε πλοία που διεξάγουν αντίστοιχες έρευνες. Πιο πρόσφατο περιστατικό ήταν πριν από μερικές εβδομάδες και πάλι νοτίως της Κάσου, όταν παρενοχλήθηκε ολλανδικό πλοίο που είχε αναλάβει εργασίες για καλώδιο τηλεπικοινωνίας. Έτσι, γίνεται σαφές ότι η τουρκική γραμμή παραμένει σταθερή μέχρι σήμερα.
Άγνωστο προς το παρόν είναι το πως ακριβώς θα τεθεί το συγκεκριμένο θέμα του GSI στην προσεχή σύνοδο των υπουργών ενέργειας της ΕΕ. Η σύνοδος έχει προγραμματιστεί στη Λευκωσία αύριο Τρίτη (12.5.2026) και Τετάρτη (13.5.2026), με τη συμμετοχή του επιτρόπου Ενέργειας της ΕΕ, Νταν Γιόργκενσεν.
Δεδομένης της τουρκικής νομοθεσίας και των ευρύτερων απειλών, κανονικά η συνάντηση θα ήταν μια πρώτης τάξεως ευκαιρία ώστε να αναδειχθούν οι παράνομες τουρκικές διεκδικήσεις από την πλευρά της προεδρεύουσας Κύπρου και της Ελλάδας.
Πρόσφατα, άλλωστε, οι δύο χώρες απέστειλαν κοινή επιστολή στην Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων ώστε να επανεξετάσει το έργο και να προσφέρει νέα χρηματοδότηση.
Τα πράγματα δείχνουν, όμως, ότι η όποια δραστηριότητα από Αθήνα και Λευκωσία περιορίζεται αποκλειστικά στο οικονομικό και ρυθμιστικό θέμα, δίχως δυναμικές κινήσεις στο γεωπολιτικό.
Και αυτό παρά την ένθερμη στήριξη που προσφέρει η Κομισιόν στον GSI, την οποία επανέλαβε πρόσφατα η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ρίχνοντας το «μπαλάκι» στις δύο κυβερνήσεις ώστε να αντιμετωπίσουν το γεωπολιτικό πρόβλημα για να ξεκλειδώσει το έργο.
Για την Κομισιόν ο GSI έχει σημασία αυτή τη χρονική περίοδο και για τον πρόσθετο λόγο ότι προχωρά με την πρωτοβουλία της για τις 8 ενεργειακές λεωφόρους, μεταξύ των οποίων συγκαταλέγεται η συγκεκριμένη διασύνδεση.
Δυστυχώς, Ελλάδα και Κύπρος δείχνουν να έχουν βολευτεί βάζοντας το έργο του GSI στον «πάγο» και εμμένοντας στις οικονομικές παραμέτρους και σε ένα χρονοδιάγραμμα που δεν χαρακτηρίζεται ως επείγον.
Αγνοούν, όμως, ότι όσα συνέβησαν στην Κάσο -και συνεχίζουν να συμβαίνουν- συνιστούν ένα πολύ επικίνδυνο προηγούμενο που θα βρουν μπροστά τους με αφορμή και άλλα πιθανά έργα ή αφορμές.
Κατ’ επέκταση, τα όσα ειπωθούν (ή δεν ειπωθούν) από Ελλάδα και Κύπρο στη σύνοδο της Λευκωσίας, έχουν ενδιαφέρον διότι θα φανερώσουν πρωτίστως τις προθέσεις των ιδίων, παρά οτιδήποτε άλλο.
Οι πληροφορίες θέλουν την Κομισιόν και τον επίτροπο Γιόργκενσεν να ζητούν λεπτομερή πληροφόρηση από τις δύο κυβερνήσεις κατά την επίσκεψή του στην Κύπρο. Επισήμως οι δηλώσεις που θα γίνουν αναμένεται να εστιάσουν αποκλειστικά στο οικονομικό και ρυθμιστικό σκέλος. Κατ’ ιδίαν, όμως, θεωρείται βέβαιο ότι θα γίνει λόγος και για το γεωπολιτικό.
Πηγή: www.newsit.gr
