Βαρύ οικονομικό λογαριασμό και τσουχτερά πρόστιμα θα κινδυνεύουν να πληρώσουν όσοι χρησιμοποιούν υπέρογκες ή προδήλως αβάσιμες αγωγές ως μέσο οικονομικής και δικαστικής πίεσης κατά δημοσιογράφων, οργανώσεων, επιχειρήσεων ή άλλων προσώπων που παρεμβαίνουν σε ζητήματα δημόσιου ενδιαφέροντος.
Το νέο νομοσχέδιο του υπουργείου Δικαιοσύνης βάζει για πρώτη φορά συγκεκριμένη «τιμή» στις καταχρηστικές αγωγές, προβλέποντας χρηματική ποινή που μπορεί να φθάνει στο 1% του ποσού το οποίο ζητά ο ενάγων. Όταν η διαφορά δεν αποτιμάται σε χρήμα, το πρόστιμο καθορίζεται στις 5.000 ευρώ, ενώ το ποσό αποτελεί δημόσιο έσοδο, βεβαιώνεται από την αρμόδια φορολογική αρχή και εισπράττεται με τις διαδικασίες του Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων.
Η οικονομική διάσταση της αλλαγής είναι σημαντική, καθώς μέχρι σήμερα το μεγάλο χρηματικό αίτημα αποτελούσε συχνά το βασικό όπλο πίεσης του ενάγοντος. Με τη νέα ρύθμιση, όσο αυξάνεται το ύψος της αγωγής τόσο αυξάνεται και ο πιθανός λογαριασμός σε περίπτωση που το δικαστήριο κρίνει ότι η διαδικασία ήταν καταχρηστική.
Για παράδειγμα, σε αγωγή 100.000 ευρώ η χρηματική ποινή μπορεί να ανέλθει σε 1.000 ευρώ, σε αγωγή 500.000 ευρώ σε 5.000 ευρώ και σε αγωγή 1 εκατ. ευρώ σε 10.000 ευρώ. Τα ποσά δεν είναι απαγορευτικά από μόνα τους για έναν οικονομικά ισχυρό ενάγοντα, λειτουργούν όμως σωρευτικά με τα υπόλοιπα έξοδα που προβλέπει το νομοσχέδιο.
Ολόκληρος ο λογαριασμός στον ενάγοντα
Το δικαστήριο θα μπορεί να επιβάλλει στον ηττημένο ενάγοντα τα έξοδα που ήταν αναγκαία για την υπεράσπιση του εναγομένου, λαμβάνοντας υπόψη τις αμοιβές που καταβλήθηκαν σε δικηγόρους και τεχνικούς συμβούλους, αλλά και την οικονομική δυνατότητα των δύο πλευρών.
Μάλιστα, η επιβάρυνση μπορεί να ισχύσει ακόμη και όταν ο ενάγων επιχειρήσει να αποσύρει την αγωγή, να περιορίσει το χρηματικό αίτημα ή να ανακαλέσει κάποια διαδικαστική πράξη. Με τον τρόπο αυτό επιχειρείται να κλείσει το παράθυρο κατά το οποίο μία αγωγή χρησιμοποιείται αρχικά για πίεση και αποσύρεται όταν έχει ήδη προκαλέσει στον εναγόμενο σημαντικές δικηγορικές και επαγγελματικές δαπάνες.
Πρόσθετο κόστος μπορεί να προκύψει από τη δημοσίευση της δικαστικής απόφασης. Το δικαστήριο θα έχει τη δυνατότητα να διατάξει τη δημοσίευσή της σε δύο ημερήσιες πανελλαδικές εφημερίδες και στις ιστοσελίδες τους, με το σύνολο της σχετικής δαπάνης να βαρύνει τον ενάγοντα.
Πότε μία αγωγή θεωρείται καταχρηστική
Το νέο πλαίσιο αφορά ιδιωτικές διαφορές ενώπιον πολιτικών δικαστηρίων και καλύπτει τόσο τις διασυνοριακές όσο και τις αμιγώς ελληνικές υποθέσεις. Δεν εφαρμόζεται σε φορολογικές, τελωνειακές, διοικητικές ή ποινικές υποθέσεις ούτε σε διαιτησίες.
Ως ενδείξεις καταχρηστικής διαδικασίας αναφέρονται το υπερβολικό ή παράλογο ύψος της απαίτησης, η άσκηση πολλαπλών παρόμοιων αγωγών, ο εκφοβισμός και οι απειλές προς τον εναγόμενο, καθώς και η κακόπιστη χρήση δικονομικών τεχνικών με σκοπό την καθυστέρηση και την οικονομική εξάντλησή του. Ο εναγόμενος θα μπορεί να ζητήσει την απόρριψη της αγωγής σε πρώιμο στάδιο μέσα σε 30 ημέρες από την επίδοσή της.
Πηγή: www.newsit.gr

